DE WANDELING IN WOORD EN BEELD
Vanuit Vaals ga ik op pad naar het gebied Moresnet. Vaals is toch veel vergane glorie, eens een belangrijk kuurcentrum, nu wat toerisme maar dat mag geen naam hebben. Moresnet was vroeger een mini-staatje waardoor er niet een drielandenpunt zoals nu is, maar een vierlandenpunt. Het kleine neutrale gebied ontstond na de Napoleontische oorlogen, toen het toenmalige Nederland en Pruisen het niet eens konden worden over de verdeling van deze regio. Over glooiende weilanden stijgt de wandeling langzaam richting bos, in de verte zie je Aken liggen. Je klimt langzaam naar het hoogste punt van de wandeling in het Preusbos via een Geuzenweg. Het pad ligt prachtig, deels tussen hoge wallen links en rechts, deels aan de rand van het bos. In de bossen hoog boven Vaals stormt het en de hoge bomen zwiepen op en neer. De laatste bladeren aan de bomen dalen neer. De sparren reiken hoog en de eikenbomen op de buurpercelen lijken kabouterbomen vergeleken met deze reuzen. Halverwege ligt het dal van Kelmis en Moresnet voor je, de uitzichten reiken tientallen kilometers ver. Onder je de beroemde spoorlijn, via een steil en glibberig pad daal je naar de spoorlijn. De bossen zijn prachtig hier met imposante bomen. Een weiland verderop wordt begrensd door de mooiste haagbeuken die elkaar lijken te omarmen. Verder naar de Vaalserberg en het drielandpunt, weer vergane glorie met leegstaande en gesloten horeca. Een fraai pad die door de regenval tot een kleine beek is omgetoverd, leidt je naar het lager gelegen Vaals. Een wandeling door de voormalige vrijstaat waar vrijbuiters regeerden en het leven werd beheerst door smokkelen, gokken en prostitutie. Al merk je daar nu natuurlijk niet veel meer van, wandel je door een gebied met een mysterieuze geschiedenis. En met de stilte van het hooggelegen bos, de krakende takken, de wind die over de berghellingen woei en vergezichten over het mistige dal kwam veel van die mystiek in de wandeling terug.
RUTGER BURGERS OVER DE WANDELING
'Je kunt het je haast niet voorstellen, maar tot november 1918 was het Drielandenpunt bij Vaals zowat een eeuw lang een vierlandenpunt. Tijdens deze prachtige wandeling maak je kennis met de wonderlijke geschiedenis van het ministaatje Neutraal Moresnet, dat in 1815 na de val van Napoleon in het leven werd geroepen. Vanuit grensstadje Vaals wandelen we een lange lus zuidwaarts door het Aachener Preuswald.'
ACHTERGRONDINFORMATIE
Drielandenpunt
Op het drielandenpunt bij Vaals komen de grenzen tussen Nederland, België en Duitsland samen. Vanaf 1815 hebben bij het huidige Drielandenpunt bij Vaals vijf verschillende landsgrenzen gelopen. Toch zijn er nooit meer dan vier grenzen tegelijk in dit punt samengekomen. Van 1839 tot 1919 was het drielandenpunt een vierlandenpunt. Nederland, België en Pruisen (later Duitsland) grensden hier toen aan het ministaatje Neutraal Moresnet. Na de Eerste Wereldoorlog vonden er diverse grenscorrecties plaats tussen België en Duitsland en werd Neutraal Moresnet bij België gevoegd. Sindsdien is het vierlandenpunt bij Vaals een drielandenpunt geworden.


Haagbeuken bij Botzelaer


Moresnet
Moresnet ontstond als gemeente tijdens de Franse overheersing. Het is vooral bekend als de naamgever van het gebied Neutraal Moresnet (het tegenwoordige Kelmis) dat van 1816 tot 1919 heeft bestaan. Neutraal Moresnet ontstond na de definitieve val van Napoleon, nadat de Nederlanden en Pruisen het bij de herindeling van Europa niet eens werden over het bezit van een waardevolle zinkgroeve bij Kelmis in de toenmalige gemeente Moresnet. Het stond bekend als een zinkexporteur, een belastingparadijs, een smokkelvrijplaats, een gokoord en korte tijd als potentiële Esperantostaat.


Hoogste punt van Nederland, Vaalserberg

Spoorviaduct

Geuzenweg

Grenspalen

Preusbos

Tour Baudouin

Peervormige stuifzwam

KENMERKEN VAN DE WANDELING
Trage Tocht Moresnet is ontworpen door Rutger Burgers.
Net als de overige Trage Tochten is de wandeling te vinden op Wandelzoekpagina.
Afstand
13 kilometer
Soort wandeling
Rondwandeling
Landschap
Heuvels en boerenland
Beoordeling
8,5 (8,5/10)
Startpunt
Grensovergang Nederland-Duitsland
Grensstraat, 6291 GA Vaals
Datum
17-11-2026





























