0-5 KMGeen categorieNoord-BrabantWandelspecials Nederland

Historische wandeling Heemkunde Bakel – Over het land van Willibrordus

Door 6 juni 2019 juli 5th, 2019 Geen berichten
KIJK ROND IN

BAKEL

Bakel, Sint Willibrordus en oude wegen

DE HEEMKUNDEKRING BAKEL EN MILHEEZE HEEFT EEN AANTAL HISTORISCHE ROUTES ONTWIKKELD WAARIN HISTORISCH BELANGRIJKE PLEKKEN EN PLEKJES IN BAKEL WORDEN AANGEDAAN. DE ROUTES BEGINNEN ALLEMAAL BIJ DE KERK IN BAKEL EN GAAN VAN DAARUIT NAAR HET BUITENGEBIED EN VORMEN SAMEN EEN RING RONDOM DE KOM VAN BAKEL. DE ‘SPAKEN’ DIE VANUIT HET CENTRUM NAAR HET BUITENGEBIED LOPEN ZIJN VAN MARKERING VOORZIEN EN BIJ DE KERK IN BAKEL IN HET CENTRUM STAAT EEN OVERZICHTSBORD.

Willibrorduskerk, Willibrordusbeeld, Willibrordusputje, Willibrordusmolen, hij heeft een grote invloed gehad in dit typisch Brabantse dorp Bakel. Het is zo’n plaatsje waar je snel doorheen rijdt maar o zo Brabants en katholiek en waar het verenigingsleven en sociale controle hand in hand gaan. De bakker en de kroeg op de hoek omringd door het prachtige platteland. Je loopt nog over een Romeinse weg en de enige holle weg die Noord-Brabant rijk is.

Willibrorduskerk

Historische wandeling Heemkunde Bakel bij Willibrorduskerk
Historische wandeling Heemkunde Bakel bij kloostermuur

De Sint Willibrordus Kerk is het belangrijkste monument van Bakel. Rond het jaar 700 stond er in Bakel al een houten kerk, deze werd omstreeks 1100 vervangen door een stenen kerk in Romaanse stijl, maar de huidige kerk stamt uit het begin van de 16e eeuw. Hij is sindsdien echter nog  eerdere malen ingrijpend vernieuwd en verbouwd, voor het laatst in 1910. Voor meer informatie verwijzen wij naar de VVVbrochure “Historische Ommegang Bakel. U kunt onder de toren een kijkje nemen in de Stilte Kapel. Via de glazen deuren kunt u ook het interieur van de kerk bewonderen. Het oudste artefact
in de kerk is een 15e eeuws ijzeren tabernakelkastje, welk in de linkermuur van het priesterkoor te vinden is.

Naast de hoofdingang van de kerk ligt de kerkhofmuur. Deze is, evenals de kerk, voorzien van een blauwwit schildje, hetgeen betekent dat het een Rijksmonument is. In de muur is een hardsteen met het bouwjaar 1833 opgenomen. Op de muur groeit o.a. het plantje Corydalis lutea, een beschermde muurvaren soort. Op het kerkhof zelf staan ook twee monumenten. Op de Calvarieberg staan 3 gietijzeren beelden, voorstellende Maria, Johannes en Christus. Volgens de gegevens van Rijksmonumenten is deze groep in 1854 gemaakt. Helemaal achter op het kerkhof staat een groot Willibordusbeeld (1862). Dit beeld stond eerst boven de ingang van de kerk, maar is in 1890 verplaatst naar kerkhof.

Mariagrot

Historische wandeling Heemkunde Bakel bij de Willibrorduskerk

Bij het einde van het kerkhof rechtsaf de hoek om staat in de hoek, half verborgen tussen het struikgewas, de oude Mariagrot. Vroeger was hier de kloostertuin van de zusters Franciscanessen. Het klooster stond aan de Dorpsstraat, waar nu het parkeerterrein is naast de kerk. Deze grot is de enige overgebleven tastbare herinnering aan de zusters. In 2003 zijn er plannen geweest om deze grot te verplaatsen naar een beter zichtbare plek op gemeentegrond, doch men durfde dit niet aan vanwege gevaar voor verzakken of instorten van de kerkhofmuur. Uiteindelijk heeft men toen besloten een nieuwe Mariakapel te bouwen (2004).

Wegen

Historische wandeling Heemkunde Bakel
Historische wandeling Heemkunde Bakel

Het einde van een holle weg zou vroeger de hoofdweg naar Gemert geweest zijn. In de tijd van Napoleon was dit kennelijk al anders, want op een kaart uit  ie tijd staat aangegeven dat dit de “Petit Chemin de Ghemert” is, de Kleine Weg naar Gemert dus, en de asfaltweg van nu was aangeduid als “Grand Chemin de Ghemert”, de Grote Weg naar Gemert. Deze laatste weg is in 1881 verhard. Bij het Nuijeneind zie je we een prachtig bolle akker complex. De bolle akkers van Bakel behoren tot de mooiste van Nederland. Je loopt over een zeer bijzondere weg, want deze bestond al in de middeleeuwen en was de route van Roermond naar Empel (bij Den Bosch). Tot ca.1960 liep deze zandweg door aan de overkant van het Nuijeneind en kwam uit in de bocht van de Neerstraat die u in de verte ziet. De route dateert uit 1400 à 1500, maar in feite bestond hij al veel langer. Hij staat zelfs bekend als de prehistorische route Empel-Roermond. Door ontginningen en overstuiven is de route vaak verlegd. Het is een leuk gevoel om je wandelend over de hoge bolle akkers weer even in de middeleeuwen te wanen. De middeleeuwse weg ging verder naar het noorden via de Neerstraat en Kivitsbraak. Ter hoogte van de Hemelsbleekweg gaat hij linksaf (eigenlijk rechtdoor) het bos in en heet daar Oude Bakelsedijk. Hij gaat verder als de Oudestraat in Gemert, hetgeen herinnert aan de naam Alde Strate, zoals de route in een geschrift uit 1326 genoemd werd.

De drie stoelen

Historische wandeling Heemkunde Bakel bij bevrijdingsmonument

Naast café restaurant de Gouden Leeuw staat het kunstwerk met de 3 stoelen, die ruggelings aan elkaar vast zitten. Hoewel het kunstwerk niet door alle dorpelingen gewaardeerd wordt, is het toch een mooie herinnering aan de tijd dat we nog gemeente Bakel en Milheeze waren. De drie stoelen stellen Bakel, Milheeze en de Rips voor. Thijs van Kimmenade heeft het gemaakt.

GA NAAR DE KAART

Geef een reactie

%d bloggers liken dit: