Trage Tocht Varssel – Wandelen over landgoed Zelle

De Achterhoek straalt veel rust uit en landelijkheid uit. Toch worden grote gedeeltes bepaald en zijn ingericht voor de landbouw. Tussen die grootschalige landbouw liggen pareltjes en schattige dorpjes, en landgoed Zelle bij Varssel is er één van. Het landgoed blinkt uit in lange lanen, kleine waterpartijen, kleinschaligheid en mooie bossen. Het is genieten hier op een landgoed zoals dat eigenlijk hoort te zijn: openbaar, met de charme van kleinschaligheid en een grote variatie.

Varssel is een buurtschap in de gemeente Bronckhorst met ruim 300 inwoners. Centraal in Varssel staat het voormalige schoolgebouw, dat nu dienst doet als buurthuis. Dit is de plek waar het verenigingsleven plaatsvindt voor en door jong en oud. Ook is hier het Uutbloashuuske gevestigd voor de passerende wandelaar en fietser. In Varssel bevindt zich ook een golfbaan van het landgoed Zelle. Door de teruglopende inkomsten uit de akkerbouw in de laatste decennia van de 20e eeuw is een deel van de landbouwgronden van huize ‘t Zelle gebruikt voor deze golfbaan.

Het landgoed ligt tussen de dorpen Ruurlo en Hengelo. Het bestaat uit een buitenplaats, het Huis ’t Zelle met bijgebouwen, historische boerderijen, bos en landbouwgrond. Het historische hart van het landgoed is in 2005 aangewezen als ‘complex historische buitenplaats’ en geniet sindsdien de status van rijksmonument. De naam Zelle zou afgeleid kunnen zijn het Oudgermaanse ‘sala’, dat verwijst naar een gebouw, woning, zaalgebouw, nederzetting of beschutting. Het eigendom van het landgoed is ondergebracht in een besloten vennootschap. De aandeelhouders stellen de grote lijnen van het beleid vast; het beheer wordt uitgevoerd door de directeur–rentmeester.

Het landhuis ‘t Zelle is in 1792 gebouwd, in opdracht van Jacob Engelbert Tilman Grothe. Het is opgetrokken van rode baksteen, staat op een rechthoekige plattegrond en wordt afgesloten door een omlopend schilddak met blauwe pannen gedekt. Met frontons en zijstukken versierde dakkapellen in alle dakvlakken. In 1840 werd het huis met een verdieping verhoogd en verkreeg het een neoclassistisch uiterlijk. Naast het hoofdhuis is in 1787 een koestal en een koetshuis met paardenstallen gebouwd. Het geheel is voorzien van een fraaie tuin.