0-5 KMNoord-BrabantWandelspecials Nederland

Dorpswandeling Erp – Wandelen langs de attentiestenen in de dorpskom van Erp

Door 12 september 2020 Geen berichten
KIJK ROND IN

DE BRABANTSE PLAATS ERP

Erp. attentiestenen en Heemkundekring Erthepe

HEEMKUNDEKRING ERTHEPE HEEFT IN DE STRATEN VAN DE BRABANTSE PLAATS ERP 22 ATTENTIESTENEN LATEN LEGGEN DIE SAMEN HET VERHAAL VERTELLEN OVER DE GESCHIEDENIS VAN DE DORPSKOM. DOOR DE ROUTE VAN ONGEVEER 3 KILOMETER TE WANDELEN, MAAK JE DAAR KENNIS MEE. VOOR HET VOORMALIGE RAADHUIS VAN 1791 LIGT ATTENTIESTEEN NUMMER 1 EN VERVOLGENS LOOP JE LANGS PASTORIJE, DE SCHANS, DE PENTEL, HET SCHILD EN HAGELKRUIS. EN NOG VEEL MEER.

De korte wandeling vertelt je wat over de geschiedenis van het dorp, en er is meer historie dan je denkt in dit kleine plaatsje. Van bierbrouwerij tot tramstation en van protestantse kerk tot notariswoning.

Raadhuis (1791)

In 1789 kreeg het dorpsbestuur van Erp van de Staten-Generaal het recht om wekelijks een botermarkt te houden en een waag in te richten. Dat was de aanleiding om op de dries (een weiland) van Francis van Berkel nabij de driesprong van de weg Veghel-Gemert-Boekel, een ‘boterhuis’ met secretarie en vergaderkamer te bouwen. Hendrik Verhees uit Boxtel ontwierp het gebouw in neoclassicistische stijl. Benjamin de Jong, secretaris van Erp en Veghel en heer van Frisselstein, mocht de eerste steen van het raadhuis leggen. Voor 3.500 gulden bouwde Roelof van de Loo, meester-timmerman uit Sint-Oedenrode, het gebouw. Het werd een statig raadhuis met een klokkentorentje en een bordestrap. De Erpenaren waren onder de indruk omdat veel mensen toendertijd nog in houten en lemen huizen woonden. Het nieuwe gebouw liet zien waar de belangrijkste en machtigste Erpenaren samen kwamen.

Wandeling langs de attentiestenen in de dorpskom van Erp

Pastorije - het Pannenhuis (17e eeuw)

Aan het eind van de 17e eeuw was in het rechterdeel van dit L-vormige complex enige tijd de pastorie van Erp gevestigd. Omdat het als een van de weinige huizen destijds een pannendak had, kreeg het de naam ‘pannenhuis’. Al meer dan twee eeuwen pronkt een lindenboom voor het pand. In het van de 19e eeuw bewoonde Willem Neomagus de ‘pastorije’. Hij beschouwde zich als een bekwaam dichter.

Wandeling langs de attentiestenen in de dorpskom van Erp

De Schans - Protestantse Kerk (1859)

Aan de Schans stond tussen 1959 en `1931 een protestants kerkje. In 1800 moesten de protestanten tegen hun zin de Sint Servatiuskerk teruggeven aan de katholieken. Vanaf dat moment gingen ze voor hun erediensten noodgedwongen naar Veghel. Daarom bouwden ze in 1856 een kerk voor de Erpse hervormden aan de Schans. Het was een klein gebouw in neogotische stijl.

Wandeling langs de attentiestenen in de dorpskom van Erp

Wasaa - Hoeve Ophoove (1835)

Bij Wasaa 5-7 stond in de Middeleeuwen vermoedelijk het kasteel van Erp. De families De Rover en Van Erp zouden de eigenaren zijn geweest. In 1755 komt de hoeve ‘Op[hoove’ alias ‘Op ’t Hof’ in handen van de familie Van Hoof. In 1835 is op dezelfde plaats een langgevelboerderij gebouwd. De naam Wasaa heeft waarschijnlijk te maken met een waskuil die daar vroeger aan de Aa lag.

Wandeling langs de attentiestenen in de dorpskom van Erp

Aan de Brugge - Café Het Tramstation (1883)

Bij de oversteek van de Aa was vanouds veel bedrijvigheid. ‘Aan de Brugge’ stond al in het midden van de 16e eeuw een boerderij-herberg en brouwhuis Sint Antonius. De huidige naam van hotel-restaurant ‘Het Tramstation’ is ontleend aan de wisselplaats en halte van de tram van de Stoomtramweg-Maatschappij ‘s-Hertogenbosch-Helmond tussen 1883 en 1935.

Wandeling langs de attentiestenen in de dorpskom van Erp

Aan de Brugge - Brouwerij de Meibloem )1898)

Omstreeks 1905 telde Erp drie brouwerijen. Ze produceerden bier voor de lokale bevolking. Vlakbij de brug over de Aa stond de uit de 16e eeuw daterende brouwerij ‘De Zwaan’ van de familie Van den Biggelaar. ‘De Zwaan’ kreeg in 1898 concurrentie van ‘De Meibloem’ en even later van ‘De Duif’. Janus Steenbakkers richtte in 1898 een brouwerij op in het linker deel van dit rijksmonument. De 12 hoge fabriekspijp aan de achterzijde herinnert nog aan de brouwerij. In 1902 bouwde Janus hier een deftig huis aan het bedrijf.

Wandeling langs de attentiestenen in de dorpskom van Erp

Hagelkruis (16e eeuw)

De Hagelkruisstraat hoort tot de eerste planmatige uitbreiding van Erp vlak na de Tweede Wereldoorlog. De weg is genoemd naar het hagelkruis dat vroeger  in de buurt van die straat stond. Het wegkruis was daar geplaatst om de gewassen te beschermen tegen hagelbuien. Het kruis was ook een halteplaats bij de processies die vanaf de Sint Servatiuskerk door de landerijen trokken om Gods zegen over de akkers af te roepen.

Wandeling langs de attentiestenen in de dorpskom van Erp

Bron: Heemkundekring Erthepe

Geef een reactie

%d bloggers liken dit: